|
مقدمه
آموزش بهداشت مركز مراقبت هاي بهداشتي اوليه است كه مي تواند شعار سازمان جهاني بهداشت را براي رسيدن همه مردم به سطح قابل قبولي از سلامتي تحقق بخشد0
بنابراين دانستن نكات اساسي در رابطه با آموزش بهداشت براي كليه كساني كه اجراي برنامه هاي آموزش بهداشت را بر عهده دارند ، امري ضروري است0
از آنجائي كه مردم محور كليه فعاليتهاي آموزشي مي باشند و تمامي تلاش ها براي آن است كه سلامتي خود را بازيابي ، حفظ و يا ارتقاء بخشند ، بايد آنان را از نكاتي كه باعث اين امر مي شود آگاه و به جهت در پيش گرفتن رفتار بهداشتي كمك نمود و همچنين براي رسيدن به اين هدف ازآنان كمك خواست0
نكته مهم آن است كه قبل از اقدام به اموزش ، برقراري ارتباط صحيح و موثر بسيارمهم مي باشد 0
برقراري ارتباط با گروههاي مختلف سني ، جنسي ، تحصيلي ، نژادي ، قومي و 000 كار ساده اي نيست و هر كس به راحتي از عهده آن بر نمي آيد 0 اينجاست كه نقش مراقبين بهداشت برجسته مي شود زيرا داشتن مهارت لازم جهت برقراري ارتباط از ضروريات آموزش بهداشت به شمار مي آيد0
اميد است ، كليه كساني كه پا در عرصه فراگيري آموزش بهداشت مي گذارند و يا به عنوان مراقبين بهداشت در جامعه فعاليـــــت مي كنند بتوانند با علاقه و دلسوزي ، گامي مهم در پيشبرد اهداف بهداشتي ، بهبود شاخص هاي بهداشتي و در نهايت سلامت جامعه بردارند0
آموزش بهداشت چيست ؟
يكي از مشهورترين و معتبرترين تعريف هاي آموزش بهداشت كه در عين حال قديمي ترين آنها مي باشد ، در سال 1929 توسط (Wood) بيان شده است 0 وي آن را « مجموعه تجربياتي كه برعادت ها ، گرايش ها و دانش هاي مرتبط با بهداشت فردي ، اجتماعي و نژادي موثر واقع مي شود » تعريف كرده است 0 كنفرانس ملي درباره پزشكي پيشگيري در ايالات متحده آمريكا آموزش بهداشت را چنين تعريف مي كند :
آموزش بهداشت فرايندي است كه آگاهي ، انگيزه و كمك لازم را براي در پيش گرفتن و نگاهداري كارهاي سالم و سبك زندگي سالم براي مردم فراهم مي آورد و هواخواه دگرگوني هاي زيست محيطي لازم براي آسانتر رسيدن به اين هدف است و آموزش و پژوهش را در اين راستا به اجرا درمي آورد0
آموزش بهداشت توسط صاحب نظران و مولفان به صورت هاي مختلف تعريف شده است ، وبه طور كلي عبارت است از: دانسته هاي زيستي ، بهداشتي ، اجتماعي و تربيتي ، ، براي كار با مردم به منظور ايجاد و تغيير رفتار آنان در جهت بهبود سلامت جسمي ، رواني و اجتماعي ، كه توسط مربيان بهداشت و با استفاده از وسايل كمك آموزشي انجام مي گيرد0
به بيان ديگر كليه مراحلي كه جهت قبولاندن معيارهاي بهداشتي و رد كردن معيارهاي غلط طي مي شود ، آموزش بهداشت ناميده مي شود 0 آمزوش بهداشت روندي است با ابعاد اجتماعي ،روان شناسي ، عقلاني و مربوط به ان دسته از فعاليت هايي است كه منجر به ازدياد توانايي مردم در تصميم گيري هاي بهداشتي فرد ، گروه و جامعه خواهد گرديد 0 اين پديده كه اساس علمي دارد ، فراگيري و تغيير رفتار را براي ارائه دهنده بهداشت و مصرف كننده آن از پير تا جوان آسان مي سازد0
همچنين « گرين » آمزوش بهداشت را تلفيق انواع تجربه هاي يادگيري طرح شده كه منجر به اتخاذ رفتار داوطلبانه اي مي شود كه سلامتي را تسهيل مي كند ، تعريف نموده است 0
سازمان جهاني بهداشت در برداشت هاي جديد خود از آموزش بهداشت عنوان مي كند كه آموزش بهداشت تمامي تجربه هاي يك گروه يا اجتماعي را كه بر اعتقادها ، گرايش ها و رفتارهاي بهداشتي موثر است ، در بر مي گيرد0
آموزش بهداشت از يك سو با فرايند آموزش و از سوي ديگر با علوم تندرستي و حفظ سلامتي در ارتباط است0
بنابراين مي توان گفت : آموزش بهداشت نه تنها فرايندي است كه بوسيله آن دانش كسب مي شود ، بلكه فرايندي است كه بوسيله آن ارزش ها و نگرش ها مورد كاوش قرار مي گيرند و تصميم ها اتخاذ شده و به عمل در مي آيند و مي تواند به افراد كمك كند كه داوطلبانه در جهت يك زندگي سالم تر گام بردارند0
|